Ongeveer de helft van de honden in Nederland is te zwaar, en bijna niemand ziet het van zijn eigen hond. Dat is logisch: het gaat langzaam, en een hond die smeekt om eten is moeilijk te weigeren. Toch is dit de ingreep met het meeste effect op hoelang je hond meegaat. Een slanke hond leeft gemiddeld een tot twee jaar langer, en heeft merkbaar minder last van artrose.
Eerst vaststellen of het zo is
Een weegschaal zegt weinig zonder referentie. Gebruik je handen en je ogen:
- Ribben: je hoort ze te voelen onder een dun laagje vet, zonder te drukken. Moet je zoeken, dan is er overgewicht.
- Van bovenaf: je ziet een taille achter de ribbenkast. Een rechte of bollende lijn is te zwaar.
- Van opzij: de buiklijn loopt op naar achteren. Hangt hij horizontaal, dan zit er te veel op.
Klopt dat beeld niet, dan zit je hond meestal tien tot twintig procent boven zijn streefgewicht. Je dierenarts kan het streefgewicht bepalen; die kent ook de rasnormen.
Waarom de portie halveren averechts werkt
Simpelweg minder van hetzelfde geven betekent ook minder eiwit, vitamines en mineralen. Je hond verliest dan spiermassa in plaats van vet, wordt slapper en verbrandt daardoor nóg minder. Bovendien heeft hij honger, en een hongerige hond die de vuilnisbak vindt, is verder van huis dan toen je begon.
Wat wel werkt: minder calorieën bij gelijkblijvend of hoger eiwit. Dat is precies wat een goed afslankvoer doet, en waarom het zin heeft om daarvoor te kiezen in plaats van voor een kleinere schep van hetzelfde.
Reken op het streefgewicht, niet op het huidige
Neem de rustbehoefte van het gewicht dat hij zou moeten hebben: ongeveer 70 × (streefgewicht in kg)0,75 kilocalorieën, en vermenigvuldig die met 1,0. Voor een hond die 30 kg weegt en 25 kg zou moeten wegen: 70 × 250,75 ≈ 780 kcal per dag. Bij een afslankvoer met 320 kcal per 100 gram is dat ongeveer 245 gram. De volledige rekenwijze en de factoren voor andere situaties staan in hoeveel voer een hond per dag nodig heeft.
Weeg die portie met een keukenweegschaal. Een maatbeker verschilt makkelijk twintig procent per schep, en twintig procent is precies het verschil dat je probeert weg te halen.
De snacks zijn meestal het echte probleem
Beloningen horen bij het dagtotaal en zouden samen niet meer dan ongeveer tien procent daarvan mogen zijn. Een paar praktische ingrepen:
- Haal de trainingsbeloningen uit de dagportie brokken in plaats van er bovenop.
- Vervang koekjes door stukjes wortel, komkommer of doperwt. Geen druiven, rozijnen, ui of chocolade: die zijn giftig.
- Spreek in huis af wie wat geeft. Vier mensen die "af en toe iets" geven, zijn samen een tweede maaltijd.
- Laat het vullen van de bak niet aan het gevoel over. Weeg de dagportie 's ochtends af in een bakje en voer daaruit.
Het tempo, en hoe je bijstuurt
Een veilig tempo is één tot twee procent van het lichaamsgewicht per week. Voor een hond van 30 kg is dat 300 tot 600 gram, dus reken op maanden, niet op weken. Weeg elke twee weken op hetzelfde moment van de dag en noteer het.
Valt hij niet af, verlaag de portie dan met ongeveer tien procent en meet opnieuw na drie weken. Valt hij sneller af dan twee procent per week, dan gaat er spiermassa mee; doe er dan juist iets bij. Beweging helpt, maar bescheidener dan gedacht: bij een te zware hond komt de winst voor ongeveer tachtig procent uit het eten. Bouw wandelingen rustig op, want extra kilo's belasten gewrichten die het al zwaar hebben.
Wanneer het geen kwestie van voer is
Valt je hond bij een correct berekende portie in drie maanden niets af, laat dan de schildklier nakijken; een trage schildklier is bij honden een reële en goed behandelbare oorzaak. Ook plotselinge gewichtstoename met veel drinken en plassen hoort bij de dierenarts thuis. En bij een oudere hond die juist onbedoeld afvalt, is minder voeren nooit het antwoord.