De aanschafprijs is bij een luchtreiniger een onvolledig getal. Filters slijten, en het apparaat staat vaak dag en nacht aan. Wie alleen op de prijs in de winkel kijkt, koopt regelmatig het duurste model over vijf jaar gerekend.
De filters
Een HEPA-filter gaat bij normaal gebruik zes tot twaalf maanden mee. In een huis met dieren of rokers korter. Een set kost tussen de dertig en honderd euro, afhankelijk van het merk en van de vraag of de koolstof erin zit of apart te vervangen is.
Actieve koolstof verzadigt sneller dan HEPA, vaak binnen drie tot zes maanden bij dagelijks koken. Bij apparaten waar beide filters in één cassette zitten, gooi je dus een goed HEPA-filter weg omdat de koolstof op is. Losse cassettes schelen op jaarbasis serieus geld.
De stroom
Een middelgroot apparaat gebruikt op een lage stand vijf tot vijftien watt en op de hoogste stand vijftig tot zeventig. Dag en nacht op een lage stand komt neer op ruwweg twintig tot veertig euro per jaar. Continu op vol vermogen tikt richting honderdvijftig. Dit is precies waarom een fijnstofsensor zichzelf terugverdient: hij draait laag zolang er niets aan de hand is.
Het abonnementsmodel
Sommige merken werken met filters die alleen bij hen te koop zijn, soms met een chip die het apparaat laat weten dat er een origineel filter in zit. Dat is dezelfde constructie als bij printercartridges, en het betekent dat de prijs van het apparaat weinig zegt. Zoek voordat je bestelt op de artikelnummers van de vervangfilters en kijk of ze los verkrijgbaar zijn.
Reken het door in vijf jaar
Zet naast elkaar: de aanschafprijs, vijf keer de jaarlijkse filterkosten en vijf keer het stroomverbruik. Een apparaat van 150 euro met filters van 80 euro per jaar komt uit op 550 euro plus stroom. Een apparaat van 400 euro met filters van 45 euro per jaar komt uit op 625 euro. Het verschil is kleiner dan het schap suggereert, en de duurdere is dan vaak stiller en ruimer bemeten.
Wat je kunt uitstellen
Vervang het HEPA-filter op gebruik en niet op de kalender. Het waarschuwingslampje is bij de meeste merken een simpele urenteller en meet niets. Ziet het filter er na tien maanden nog licht uit en hoor je geen afname in luchtstroom, dan kun je doorgaan. Het voorfilter schoonhouden verlengt die termijn het meest.